Tính đến hết ngày 25/12/2019, theo báo cáo của Khoa phòng chống bệnh truyền nhiễm của Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Bắc Giang, toàn tỉnh ghi nhận: 969 trường hợp cúm A. Bệnh cúm mùa đang diễn biến hết sức phức tạp với số ca mắc liên tục tăng. Tình trạng cúm gia tăng thì nhiều người dân đã đổ xô đi mua thuốc Tamiflu để tích trữ, dù không có đơn, thực tế này đã đẩy giá thuốc này tăng lên gấp 3 đến 4 lần, thậm chí có người còn không mua được thuốc do nguồn cung khan hiếm.

     Vậy thực ra thuốc Tamiflu có tác dụng như thế nào trong điều trị bệnh cúm và trường hợp nào mới phải dùng đến thuốc, Chúng ta sẽ cùng lắng nghe trao đổi với bác sĩ Giáp Văn Minh, Trưởng Khoa Phòng, chống bệnh truyền nhiễm, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Bắc Giang.

BS: Giáp Văn Minh – Trưởng Khoa phòng, chống bệnh Truyền nhiễm Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Bắc Giang

PV. Thưa bác sĩ, việc sử dụng thuốc Tamiflu trong điều trị bệnh cúm có tác dụng như thế nào ?

BS: Thuốc Tamiflu là một loại thuốc chống virus và ngăn chặn hoạt động của virus gây cúm loại A và loại B trong cơ thể. Thuốc thường được chỉ định để điều trị các triệu chứng cảm cúm như đau đầu, nghẹt mũi, ho, sốt, ớn lạnh, viêm họng,…

PV. Vậy những trường hợp nào sẽ được chỉ định dùng thuốc Tamiflu thưa bác sĩ?

BS: Tamiflu được sử dụng để để cải thiện các tình trạng như: Nghẹt mũi, chảy nước mũi; Ho, đau họng, viêm họng; Sốt, ớn lạnh; Mệt mỏi, đau nhức cơ thể.

Thuốc cũng được sử dụng để ngăn ngừa tái nhiễm bệnh cúm ở người đã mang virus cúm. Ngoài ra thuốc cũng có tác dụng ngăn ngừa lây lan virus cúm ở các thành viên trong gia đình hoặc những người tiếp xúc với virus.

Tamiflu hoạt động bằng cách ngăn chặn sự phát triển và lây lan của virus cúm. Tuy nhiên, thuốc không phải là vắc – xin phòng ngừa cúm. Như vậy Thuốc Tamiflu được chỉ định để điều trị cúm do virus loại A và B cũng như các triệu chứng liên quan.

PV. Việc người dân tự ý đi mua thuốc Tamiflu để điều trị sẽ gây tác hại như thế nào ạ?

BS: Thuốc điều trị cảm cúm Tamiflu không điều trị cảm lạnh thông thường. Đây là thuốc được sử dụng theo đơn của bác sĩ, do đó không tự ý sử dụng thuốc. Không dùng Tamiflu cho người mẫn cảm với các thành phần của thuốc. Không dùng Tamiflu để điều trị cúm cho trẻ em dưới 2 tuần tuổi. Trẻ em trên 1 tuổi cần sử dụng thuốc theo hướng dẫn và chỉ định của bác sĩ nhi khoa. Trước khi sử dụng Tamiflu cần thông báo với bác sĩ nếu dị ứng với thuốc hoặc đã từng có bệnh dị ứng. Thông báo cho bác sĩ trước khi sử dụng thuốc về tiền sử gia đình và bản thân về bệnh tật, đặc biệt là bệnh nhân có bệnh thận, đang lọc máu. Nếu có lịch phẫu thuật, tiểu phẫu hoặc kiểm tra nha khoa.

Không có nghiên cứu cụ thể về tác dụng của thuốc Tamiflu với phụ nữ có thai và thai nhi. Tuy nhiên bị cúm khi mang thai có thể dẫn đến các dị tật bẩm sinh, nhẹ cân, sinh non và gây thai chết lưu. Do đó, nên trao đổi với bác sĩ sản khoa để được hướng dẫn cụ thể và có cách khắc phục hợp lý. Thuốc Tamiflu có thể đi vào sữa mẹ nhưng ít có khả năng gây hại cho thai nhi. Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn, người dùng cần trao đổi với bác sĩ chuyên môn trước khi sử dụng thuốc.

Như vậy, không lên lạm dụng Tamiflu bởi vì: Một số người dùng Tamiflu, đặc biệt là trẻ em có thể gặp một số triệu chứng và tác dụng phụ không mong muốn. Các tác dụng phụ phổ biến bao gồm: Buồn nôn, nôn mửa, Đau đầu, chóng mặt, Bệnh tiêu chảy, Buồn ngủ, khó ngủ hoặc rối loạn giấc ngủ, Đau, đỏ mắt.

Tác dụng phụ nghiêm trọng có thể sảy ra gây: Mất ý thức hoặc nhầm lẫn, Run rẩy, Có những hành vi bất thường, Xuất hiện ảo giác, Thay đổi nhận thức, tâm trạng và hành động một cách đột ngột, Có các triệu chứng rối loạn thần kinh

Ngoài ra, trong một số trường hợp người dùng có thể xuất hiện các triệu chứng dị ứng với thuốc. Các triệu chứng bao gồm: Phát ban, nổi mề đay mẩn ngứa, Khó thở, Sốt; Đau họng, Cay mắt, Đau cơ hoặc da, Da chuyển sang màu đỏ hoặc tím, Da phồng rộp và bong tróc

Khi gặp tình trạng  này lên gọi cho bác sĩ hoặc đưa người dùng thuốc đến các cơ sở  y tế ngay khi các tác dụng phụ trở nên nghiêm trọng hoặc khi người bệnh có dấu hiệu dị ứng thuốc. Không tự ý sơ cứu tại nhà nếu không có chuyên môn y tế.

PV. Hiện nay, ngoài thuốc Tamiflu người dân có thể dùng loại thuốc nào để điều trị Cúm ?

BS: Để điều trị cúm thông thường, ngoài Tamiflu có thể dùng các thuốc sau:

– Thuốc giảm đau, hạ sốt: Đối với triệu chứng sốt, đau họng và nhức đầu nên dùng thuốc paracetamol (acetaminophen).Thuốc có tác dụng hạ sốt và giảm đau trong các trường hợp đau nhẹ và vừa. lưu ý khi dùng thuốc này là có thể gây tổn thương gan, đặc biệt là nếu dùng thuốc thường xuyên và/hoặc lớn hơn so với khuyến cáo, chỉ định của bác sĩ, hoặc dùng cùng với rượu (tăng nguy cơ ngộ độc cho gan) hoặc ở những người sẵn có vấn đề về gan.

Đối với trẻ em, nhất là trẻ nhỏ liều dùng tính bằng mg/kg cân nặng. Lưu ý, không dùng nhiều thuốc khác nhau có cùng thành phần hoạt chất cùng một lúc để tránh quá liều. Không dùng aspirin để hạ sốt, giảm đau cho trẻ em.

– Thuốc nhỏ, xịt thông mũi

Để xử trí với tình trạng ngạt tắc mũi, nhóm thuốc co mạch hay được sử dụng như naphazolin, Naphazolin… Thuốc có thể được sử dụng dưới dạng xịt hoặc nhỏ mũi, có tác dụng làm co các mao mạch, động mạch nhỏ, tĩnh mạch hang đẩy máu đi nơi khác làm cho hốc mũi rộng, mũi hết ngạt và dễ thở. Chỉ nên dùng các thuốc trên từ 3-5 ngày, nếu không đỡ cần ngừng thuốc và đi khám để được điều trị phù hợp hơn.

Không được dùng thuốc kéo dài, vì nếu lạm dụng sẽ gây viêm mũi do thuốc. Cuốn mũi sẽ phù nề và mức độ ngạt mũi của bệnh nhân sẽ tăng lên gây mất ngửi hoặc kém ngửi, mũi khô, đau đầu….

Ngoài ra, sử dụng nước muối sinh lý (0,9%) để nhỏ, rửa mũi hàng ngày cũng giúp giảm ngạt mũi.

– Thuc ho

Ho là một phản xạ có lợi cho sức khỏe nhằm tống các dị vật ở đường thở ra ngoài. Nhưng nếu ho ảnh hưởng đến sức khỏe người bệnh cần dùng thuốc để giảm ho. Nếu ho khan có thể dùng codein, dextromethophan hoặc các thuốc phối hợp atussin, decolsin, rhumenol… Ngoài các hoạt chất làm giảm ho như dextromethophan, các thuốc này còn có thêm thành phần kháng histamin, chất làm giảm ngạt mũi. Vì thế chỉ dùng các thuốc này khi ho có kèm theo hiện tượng ngạt mũi.

Nếu ho có đờm có thể dùng các thuốc như terpin benzoat, bromhexin… Các thuốc này có tác dụng làm đờm lỏng hơn và ít quánh hơn và làm long đờm dễ dàng hơn, nên đờm từ phế quản thoát ra ngoài có hiệu quả thông qua phản xạ ho.

Ngoài ra, có thể súc họng bằng nước muối ấm nhiều lần trong ngày hoặc uống nước chanh nóng với mật ong có thể giúp làm dịu đau họng và giảm ho.

Lưu ý: Không dùng thuốc kháng sinh để uống khi bị cảm cúm, vì kháng sinh không có tác dụng đối với virut. Việc dùng thuốc kháng sinh sẽ gây lãng phí tiền bạc, người bệnh lại có nguy cơ gặp tác dụng phụ của thuốc sẽ gây hại cho cơ thể. Chỉ dùng kháng sinh trong trường hợp bội nhiễm vi khuẩn và phải được thầy thuốc chỉ định dùng.

PV: Vậy có thể phòng, chống Cúm bằng phương pháp nào thưa bác sĩ?

BS: Tất cả mọi người đều có thể chủ động phòng ngừa bệnh cúm cho chính bản thân mình bằng các biện pháp đơn giản sau:

– Ăn uống đủ chất, tăng cường các thực phẩm giàu vitamin nhằm giảm nguy cơ nhiễm vi-rút.

– Tiêm ngừa cúm, đặc biệt là với những người có nguy cơ lây nhiễm cao, như: nhân viên y tế, trẻ nhỏ, người trên 65 tuổi, người có bệnh mạn tính (bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, hen, đái tháo đường, tim bẩm sinh, suy tim, suy giảm miễn dịch).

– Theo dõi sức khỏe của bản thân, chú ý đặc biệt tới những triệu chứng của cúm và khám bệnh kịp thời.

– Vệ sinh môi trường sinh sống và nơi làm việc.

– Rửa tay thường xuyên với nước sạch và xà phòng.

– Tăng cường vận động rèn luyện tập thể thao đều đặn phù hợp với sức khỏe của từng cá nhân và nghỉ ngơi hợp lý để tăng cường sức đề kháng cho cơ thể.

PV: Vâng! Xin cảm ơn bác sĩ!

Print Friendly

Tác giả bài viết : Nguyễn Hòa , Nhóm PV Đài TH Bắc Giang